ΝΑ ΑΠΟΒΑΛΛΟΥΜΕ ΤΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΤΟΥ ΣΚΑΤΖΟΧΟΙΡΟΥ Να βγάλω τους αχινούς από τα πόδια μου*

Του Μάκη Μπαλαούρα *

Βιώνουμε μια πλατιά και βαθιά κοινωνική, οικονομική και περιβαλλοντική κρίση.
Ιστορικά έχει αποδειχθεί πως δεν υπάρχει αυτοματισμός πως η κρίση του κεφαλαίου θα υλοποιηθεί με πρόοδο του εργατικού κινήματος και των κοινωνικών σχέσεων. Για να υπάρξουν αυτά χρειάζεται μια πρωτοπορία που να δίνει πνοή στην ταξική πάλη. Μια πρωτοπορία που να μας παρέχει: μια ανταγωνιστική γνώση για να κατανοήσουμε τους παγκόσμιους σεισμούς «Δεν μας επιτρέπεται ο επαρχιωτισμός» (Ινγκράο)
Οι παλιοί κομμουνιστές έλεγαν ότι το ένα πόδι μας να πατάει στην καθημερινότητα, στην ταξική πάλη, στις πολιτικές πρωτοβουλίες, στη δράση μας σε γειτονιές και χωριά.
Το άλλο πόδι, η παγκόσμια διάσταση του κινήματος, που άλλωστε αποτελούμε τμήμα της
Σήμερα βρίσκονται σε κρίση και οι δύο σχέσεις (Ινγκράο).
Χρειάζεται ένα πολιτικό υποκείμενο, όπως είναι ο ΣΥΡΙΖΑ, που να σκέφτεται και να βλέπει τον εαυτό του σε διαφορετικά πεδία, με σύνδεση ενός συνόλου ανοιχτού, πλουραλιστικού και ανταγωνιστικού.
Τι σημαίνει ανταγωνισμός;

Είναι η διεκδίκηση (με ευφάνταστους τρόπους), θέσεων που δεν εντάσσονται στις καθιερωμένες πολιτικές διαδικασίες (αυτό έγινε με το φοιτητικό κίνημα του ’60 και τους Λαμπράκηδες και το φοιτητικό κίνημα της Δικτατορίας).
• Ποιους όμως αντιπροσωπεύει η δική μας αριστερά;
Από ποιους παίρνει νομιμοποίηση;
Από τους “χωρίς φωνή” ή “τους αποκλεισμένους και όχι τους ενταγμένους” (Ζίζέκ)
Η κύρια αντίθεση κεφαλαίου – εργασίας βγάζει στο φως τους άλλους ανταγωνισμούς (περιβάλλον – γυναίκα).

Δεξιά διέξοδος;
Είναι πολύ πιθανόν να υπάρξει δεξιά διέξοδος στην κρίση επειδή οι δυνάμεις της εργασίας είναι κατακερματισμένες.
Που οδηγεί η δεξιά διέξοδος:
 Ευελιξία εργασιακών σχέσεων
 Μετάβαση από το κοινωνικό Κράτος στο ελεήμον κράτος
 Ασφυκτικότερο πλαίσιο δημοκρατίας, περιορισμός δικαιωμάτων
 Επανάκαμψη των ιδεολογιών που νομίζαμε ότι μπήκαν στο περιθώριο όπως εθνικιστικών, ρατσιστικών, φονταμενταλιστικών, ομοφοβικών
Το σύγχρονο Πρεκαριάτο (σύνθετη λέξη που προέκυψε από το Προλεταριάτο και τη λατινογενή λέξη precority (ανασφάλεια) ή “η γενιά των αόρατων” (Ινγκράο) περιλαμβάνει:
Τους επισφαλείς εργαζόμενους, τους ενοικιαζόμενους, τους εργαζόμενους με μπλοκάκι, τους Stage, τους άνεργους.
Ανεργία Νέων: Πρόσφατα στοιχεία της Eurostat:
Α’ τρίμηνο 2009 (15-24 ετών) 24,2% (Άντρες: 18,3% / Γυναίκες: 31,8%). Ευρωζώνη: Ισομερές ποσοστό μεταξύ ανδρών – γυναικών στο 18%.
Με άλλα λόγια, η δική μας γενιά, είναι η πρώτη, με εξαίρεση πολέμους και λοιμούς, η πρώτη γενιά που παραδίδει χειρότερους όρους στους νέους.
Αν η ρήση του Μαρξ ότι οι προλετάριοι έχουν να χάσουν μόνο τις αλυσίδες, σήμερα οι νέοι κι όλοι εμείς κινδυνεύουμε να χάσουμε τα πάντα.
Ο Δεκέμβρης ήταν εξέγερση των πρεκάριων. Η νεολαία μετέτρεψε τους “χωρίς φωνή” σε κύμα θυμού και χαράς.
Απάντηση της Αριστεράς:
Ενότητα: Ριζοσπαστικής – Ανανεωτικής – Αντικαπιταλιστικής – Κινηματικής – Δημοκρατικής Αριστεράς
Ο ΣΥΡΙΖΑ στην Ελλάδα σαν πρωτότυπο εγχείρημα. Παρόμοιοι πολιτικοί σχηματισμοί, το Μπλόκο της Πορτογαλίας και το De Linke της Γερμανίας.
• Εγχείρημα που κανείς δεν περίμενε, ιδιαίτερα αυτοί που πιστεύουν στον τριτοδιεθνισμό.
Πως φτάσαμε όμως στο ΣΥΡΙΖΑ;
Προηγήθηκαν:
Ο “Χώρος Διαλόγου” και η προσπάθεια για την “Επανίδρυση της Αριστεράς”. Όμως δεν μείναμε μόνο στις συζητήσεις. Στις εκλογές του 2000 η ΑΚΟΑ στήριξε ενεργά τον Συνασπισμό, θεωρώντας ότι δεν πρέπει να εξαφανιστεί αυτός ο χώρος. Έτσι, τότε, ο Συνασπισμός κατόρθωσε να συγκεντρώσει μόλις το 3% και να μπει στη Βουλή.
Δεν προέκυψαν όμως εν κενώ τα κοινά στοιχεία, όπως ο Δημοκρατικός δρόμος προς τον Σοσιαλισμό
Οι θέσεις του ΚΚΕ Εσωτερικού για τον Αριστερό ευρωκομμουνισμό σε αντίθεση με την τάση του ΚΚΕ Εσωτερικών που αργότερα μετεξελίχθηκε ως ΕΑΡ (π.χ. ΕΑΔΕ)
Ο Δημοκρατικός Δρόμος προς τον Σοσιαλισμό είναι ένας δρόμος επίπονος με ρήξεις, μέσα και έξω από θεσμούς (Πουλαντζάς) που δημιουργεί τους όρους για συμμαχίες που θα οικοδομήσουν Κοινωνική και πολιτική πλειοψηφία (όχι λαϊκού μετώπου με τη μορφή του τριτοδιεθνιστικού).
Πρόσφατο παράδειγμα είναι η συνεργασία των αριστερών σοσιαλδημοκρατών, του Λαφοντέν με το De Linke γεγονός που εμπότησε τη δική μας Αριστερά και πολιτικά και ιδεολογικά
Η σχέση κόμματος με τα κινήματα δε σημαίνει μόνο αναζωογόνηση του κόμματος αλλά μέσω της αλληλεπίδρασης δημιουργεί όρους κοινωνικής γείωσης.
Βασικό στοιχείο του Δημοκρατικού Δρόμου είναι η Αυτονομία των κινημάτων, σε αντίθεση με το μοντέλο του υπαρκτού (Εργατικό κίνημα / Οικολογικό / Φεμινιστικό).
Η Αυτονομία των κινημάτων παραπέμπει και στο μοντέλο σοσιαλισμού, που θέλουμε να οικοδομήσουμε σε αντίθεση με το μοντέλο των κρατών του υπαρκτού «σοσιαλισμού».

Όπως έγραψε η Ροσάνα Ροσάντα:
“Πολλές αντιλήψεις του ’68 ανατρέπονται μέσα στη μνησικακία σ’ αυτό που το εργατικό κίνημα, το πρώην τιμημένο, δεν κατανόησε: θυσίασε τον άνθρωπο για τη συλλογικότητα, το άτομο για το κόμμα, τη σύγκρουση των φύλων για τον «οικονομισμό», τη γη για την καταστροφική ανάπτυξη. Υποτίμησε το μέγεθος του ιερού, της εθνότητας, των κύκλων. Εξύμνησε τη λογική ενάντια στη συγκίνηση, τη δύση ενάντια στις διαφορετικότητες, το μέλλον σε σχέση με το παρόν. Το μεταμοντέρνο του έδωσε ένα χεράκι. Αυτή είναι η κύρια τάση. Παραμένουν, αλλά πολύ μειοψηφικά, κάποια κινήματα.”
Εμπειρίες αυτόνομης δράσης:
– Αυτόνομες Φοιτητικές παρατάξεις αμέσως μετά τη μεταπολίτευση, όπως ο Δημοκρατικός Αγώνας
– Συνδικαλιστικές κινήσεις εργαζομένων
– Πρόσφατο παράδειγμα το εγχείρημα της “Ανοιχτής πόλης”: Δουλειά πάνω σε σύνθεση θέσεων και ιδεών, όχι κομματικές ισορροπίες.
Με όλα τα παραπάνω διεκδικούμενο είναι ένα διαφορετικό μοντέλο παράταξης. Όχι λενινιστικού χαρακτήρα, όχι μονοληθικό. Συμμετοχή στα κινήματα και σεβασμός τους.

Το παράδειγμα του ΣΥΡΙΖΑ:

Ενότητα Αριστεράς που διατηρεί πλούσια και γόνιμη την πολιτική διάσταση του καθένα. Ενότητα και διαλεκτική, που σημαίνει δημοκρατία σαν πλούτος όχι ενόχληση.
Μέσα από διαφορετικότητα κοινές γλώσσες, κοινές ιδιότητες πολιτών. Προσπάθεια που στο βάθος είχε ιστορικές αναφορές όπως το ΕΑΜ και η ΕΔΑ.
Παραμένουν, βέβαια, ανοιχτά ιδεολογικά ζητήματα.
Ο ΣΥΡΙΖΑ έχει επομένως σαν πρωταρχικό καθήκον να συμβάλλει στη σύνθεση πολιτικού σχεδίου κοινωνικής απελευθέρωσης με διακριτή απόσταση από υπαρκτό: «Ο σοσιαλισμός ή θα είναι δημοκρατικός ή δεν θα υπάρξει», όπως έλεγε ο Πουλαντζάς.
Πρωτότυπο πολιτικό εγχείρημα ο ΣΥΡΙΖΑ: Δεν μπορεί να υπάρξει ΣΥΡΙΖΑ χωρίς ΣΥΝ. Ισχύει όμως και το αντίστροφο.

Ο ρόλος της Νεολαίας:

Μεγάλο βάρος και καθήκον για τη δημιουργία πανελλαδικής έκφρασης της Νεολαίας ΣΥΡΙΖΑ.
Εμπειρίες:
 Λαμπράκηδες
 Ρήγας Φεραίος αυτόνομη δράση κυρίως σε ζητήματα νεολαίας – πολιτισμού. Είχαν καταγραφεί στην κοινωνία διακριτές πολιτικές από Κόμμα, κυρίως σε ζητήματα πολιτισμού και ζωής των νέων. Επηρέαζε το ΚΚΕ Εσωτερικού ποικιλοτρόπως. Γεγονός όμως που οδήγησε στη Διαγραφή Πανελλαδικής
 Ακόμα και η ΚΝΕ επηρέαζε, όπως φάνηκε με τη διάσπαση όταν έγινε η συγκυβέρνηση, ερμηνευμένο επειδή ήταν σε μεγάλο βαθμό εργατική νεολαία
 Ιδεολογικός εμπλουτισμός της Αριστεράς.
Οι δυνάμεις της νεολαίας του ΣΥΡΙΖΑ, όπως και οι άλλες νεολαίες του ΣΥΡΙΖΑ οφείλουν να ενθαρρύνουν κοινές πρωτοβουλίες χωρίς αγκυλώσεις, χωρίς ισορροπίες και κομματικές ανελαστικότητες και περιχαρακώσεις.
Κοινή Παρέμβαση σε χώρους νέων (πρεκάριους) π.χ. στο Καματερό, στο Κερατσίνι, στο Πέραμα. Που θα τους βρούμε; Στις πλατείες, στα Internet Café, γενικά στους χώρους εργασίας και συνάντησής τους.
Να ξαναπλησιάσουμε τους νέους του Δεκέμβρη
Να δημιουργηθούν δεσμοί με κοινωνικά ζητήματα με τους “χωρίς φωνή” και τους “αποκλεισμένους”.
Της Νεολαίας, ίσως, της πέφτει μεγαλύτερο βάρος για να σπάσει την ηγεμονία του νεοφιλελευθερισμού (βλέπε το παράδειγμα του Ελληνικού Κοινωνικού Φόρουμ).
Να συμβάλλει στη δημοκρατική εμβάθυνση του ΣΥΡΙΖΑ. Χωρίς στοιχίσεις, προκειμένου ο ΣΥΡΙΖΑ να γίνει παράταξη όχι μόνο συνιστωσών αλλά και των μελών. Προφανώς δεν νοείται σήμερα δημιουργία ενιαίου κόμματος.
Ο Λένιν προέτρεπε τη Νεολαία, να μη μιλά μόνο για σοσιαλισμό αλλά και για τον πολιτισμό, για την παιδεία, για την συνεταιριστική κοινωνία
Τις αποτυχίες της θεωρούσε εφαλτήριο νέων προσπαθειών:
«Δοκίμασε πάλι, απέτυχε πάλι, απέτυχε καλύτερα».

* Ο τίτλος “Να βγάλω τους αχινούς από τα πόδια μου” είναι παράφραση άρθρου της Ροσάνα Ροσάντα που είχε δημοσιευθεί στην “Εποχή” με τον τίτλο “Να βγάλω τα χαλίκια από τα παπούτσια μου”. Οι αχινοί ήλθαν στον τίτλο λόγω του θαλάσσιου κάμπινγκ της Νεολαίας Συνασπισμού.

**Το παραπάνω κείμενο προέκυψε από την παρέμβαση του Μ. Μπαλαούρα στο πετυχημένο (από άποψη συμμετοχής και προβληματισμού) κάμπινγκ της Νεολαίας του Συνασπισμού στην Πάρο.

Από την «Εποχή» 28 Αυγούστου 2009

Ανοιξιάτικη απορία του φεγγαριού Επικήδειος που εκφώνησε ο Μ. Μπαλαούρας για τον Κώστα Σμυρνή (Πράχτορα)

Έμπαινε το Φθινόπωρο του ’72, στο εστιατόριο της ΑΣΟΕΕ. Ένας τύπος που έγερνε ο ένας ώμος του, με μάγκικο ύφος, περισσότερο σαν να μου ανακοίνωνε, ρώτησε “μπορώ να καθίσω;”. Κάθισε μόνος του: “σε έχω καιρό τώρα εντοπίσει και σε γουστάρω…”, δήλωσε.
Βρε μπελά που βρήκα, σκέφτηκα. Η εποχή δύσκολη. Μόλις τον Μάη του ’72 είχαμε μαζί με τον Δημήτρη Παπαχρήστο κάνει την “αποκοτιά” να μαζέψουμε – με χίλιες προφυλάξεις και κινδύνους – 100 υπογραφές φοιτητών που διεκδικούσαν, μες στη δικτατορία, ελεύθερες εκλογές στους φοιτητικούς συλλόγους.
Δύσκολες συνθήκες, συλλήψεις και βασανισμοί και επομένως καμιά εμπιστοσύνη σε αγνώστους.
Ο Κώστας Σμυρνής μου ζήτησε να βρεθούμε στο Πεδίο του Άρεως, ένα απόγευμα. Εκεί μου είπε τι συμβαίνει. Τον είχε πιάσει ο περιβόητος βασανιστής Βλάσσης Καραθανάσης και απειλώντας τον ότι αν δεν τον πληροφορεί για κάθε τι που έπεφτε στην αντίληψή του, τότε θα τον έδιωχνε από τη σχολή και θα τον έστελνε εξορία, ακολουθώντας τη μοίρα του πατέρα του.
Τον Γενάρη της ιστορικής χρονιάς του ’73 είχαμε ετοιμάσει μια πολυσέλιδη μελέτη, την περίφημη “Μελέτη των 12” της ΑΣΟΕΕ, που θεωρήθηκε καμπή για την πορεία του αντιδικτατορικού κινήματος. Πως θα την μοιράζαμε όμως, όταν η σχολή ήταν γεμάτη ασφαλίτες;
Συνεννοήθηκα με τον Κώστα, που πήγε στον Καραθανάση και τον αποπροσανατόλισε, λέγοντάς του πως μια άλλη μέρα θα κάναμε κάτι. Έφυγαν οι χαφιέδες και εμείς τα καταφέραμε με άνεση και μοιράσαμε 1.500 αντίτυπα στους φοιτητές.
Ακολούθησαν διώξεις, πειθαρχικά, συλλήψεις και η πρώτη δημόσια αντιδικτατορική συγκέντρωση σε Πανεπιστήμιο.
Μαζί με όλα αυτά αποκτήσαμε ένα σύντροφο, ένα φίλο. Ο “Πράχτοράς” μας.
Το φοιτητικό κίνημα γιγαντώνονταν, πρώτο Πολυτεχνείο, κατάληψη Νομικής, Πολυτεχνείο.
Μάρτης ’74 στην απομόνωση της ΕΣΑ. Μαζί με εσώρουχα και τα τσιγάρα “Άσσος” σκέτο, πήρα κι ένα πακέτο “Sante” σκέτο. Ήταν το μήνυμα του Πράχτορα. “Κουράγιο, είμαστε καλά”. Βάλσαμο ψυχής…
Από τότε, όταν δε μ’ έβρισκε, άφηνε ένα τσιγάρο Sante. Το σήμα του.
Για πολύ καιρό, τα ραντεβού μας με τον Κώστα γίνονταν σε καταγώγια της Φωκίωνος Νέγρη και της Βάθη. Οικείοι τόποι για τον Κώστα που γινόταν αποδεκτός από τα λούμπεν άτομα, στα οποία τους εμφυσούσε μηνύματα συλλογικότητας και ελευθερίας…
Μετά ο Πράχτορας στον Ρήγα και στο ΚΚΕ Εσωτερικού και αργότερα στο ΚΚΕ Εσωτερικού Α.Α. και στο ΣΥΡΙΖΑ. Στην κρίση του Ρήγα, χιλιάδες άρθρα γράφονταν στην “Αυγή” για το πρόθεμα ΠΟΝ ή ΚΟΝ μπροστά από το Ρ.Φ. Την παράσταση την έκλεψε ο Πράχτορας. Σ’ ένα σημείωμά του έγραφε “είτε ΠΟΝ, είτε ΚΟΝ, εμένα στο χωριό κομμουνιστή θα με λένε”!
Η κρίση της ανανεωτικής Αριστεράς, έσπρωξε τον Κώστα να πάει στο Παρίσι για σπουδές. Άφραγκος και χωρίς να γνωρίζει γρι γαλλικά. Επέστρεψε μεταπτυχιακός και αργότερα… διδάκτορας Κοινωνιολογίας !
Ένας γνήσιος μάγκας διδάκτορας, καθηγητής στα Λεχαινά, στα ΤΕΙ Πύργου και Πάτρας. Η θυμοσοφία και η γνήσια λαϊκότητά του έκανε τους νέους μαθητές και σπουδαστές να κολυμπούν στα νερά του Πράχτορα. Πόσα παιδιά οδήγησε στους δρόμους της συλλογικής δράσης και των οραμάτων της Αριστεράς; Φάνηκε από την παρουσία τους εδώ και από τα εκατοντάδες μηνύματα στα blogs.
Όποτε ερχόταν από την Πάτρα στην “Εποχή” με τις κοφτές φράσεις του και το διαπεραστικό βλέμα του μας αναστάτωνε, χάλαγε τις συνήθειες μας. Το καλοκαίρι ήρθε για το Φεστιβάλ της “Εποχής”. Άνοιξαν οι ουρανοί και η κεντρική πολιτική συζήτηση, φυσικά, θα ματαιωνόταν. Ο Πράχτορας είπε “να την κάνετε”. “Που, ρε Πράχτορα;” “Στο Φεστιβάλ της Νεολαίας Συνασπισμού”, είπε. Συμφωνήσαμε και συμφώνησε και η Ν. ΣΥΝ. Πάντα ενωτικός και ανιδιοτελής.
Φίλος καρδιακός με όλους και όλες, μην ξεχνώντας τους, ανεξάρτητα από το που βρίσκονταν πολιτικά ή κοινωνικά.
Η επαφή του με τα λαϊκά στρώματα και τους λούμπεν του έδινε τη δυνατότητα να πιάνει πράγματα, που εμείς δυσκολευόμαστε. Στο περίφημο άρθρο του στην “Εποχή” και στη συνέχεια στην “Ελευθεροτυπία”, μιλούσε για την τεχνητή έλλειψη κάνναβης στο Ν. Ηλείας, προκειμένου να εισαχθεί η ηρωΐνη σ’ έναν τόπο που γνώριζε παραδοσιακά το χασίσι, αλλά αγνοούσε την ηρωΐνη.
Ο Πράχτορας μας έκανε πάλι το πείραγμά του. Έφυγε την Πρωταπριλιά, γεγονός που θεωρήθηκε από πολλούς σαν Πρωταπριλιάτικο αστείο του…
Ένας ολόφωτος άνθρωπος στη γκρίζα εποχή μας, με ένα σκοτεινό παρατσούκλι! Είναι να μην απορεί και το ανοιξιάτικο φεγγάρι, σαν τον τίτλο ενός από τα βιβλία του “Ανοιξιάτικη απορία του φεγγαριού”, για τον ντόμπρο, τον καίριο άνθρωπο με το ανεπιτήδευτο χιούμορ, για το χωριατόπαιδο που έγινε καθηγητής, που δεν άφησε ποτέ τις ρίζες και την ιδεολογία του.
Ας φροντίσουμε το μικρό κοριτσάκι του να νοιώθει την παρουσία του και ας μην είναι αυτός.

*Το κείμενο αυτό στηρίχτηκε στον επικήδειο που εκφώνησε ο Μ. Μπαλαούρας.
2 Απριλίου 2009

Οι βόμβες πέφτουν σαν το χαλάζι και τα παιδιά φωτογραφίζονται

του Μάκη Μπαλαούρα

(δημοσιέυτηκε στην “ΕΠΟΧΗ”)
Την περασμένη βδομάδα οι εφημερίδες παρουσίαζαν με τον τίτλο “Ο μακελάρης νηπίων” μια ανατριχιαστική είδηση. Ένας τύπος όρμησε σε παιδικό σταθμό στο Βέλγιο και έσφαξε δύο παιδιά και μια εργαζόμενη, ενώ τραυμάτισε σοβαρά 11 παιδιά και δύο ακόμα γυναίκες.

Το Ισραήλ επί 22 μέρες ορμούσε στη Γάζα, σκοτώνοντας 1.300 άτομα, εκ των οποίων 410 παιδιά, ενώ υπήρξαν 5.300 σοβαρά τραυματίες, εκ των οποίων 1.500 παιδιά. Σημειώνουμε ότι από το 2000 μέχρι την πρόσφατη σφαγή, οι νεκροί άμαχοι ανήλθαν σε 5.817, εκ των οποίων 1.750 παιδιά. Δηλαδή, από το 2000 μέχρι σήμερα έχουν δολοφονηθεί 3.250 παιδιά.

Ο μακελάρης του Βελγίου συνελήφθη. Ήταν σχιζοφρενής. Οι μακελάρηδες της Γάζας, η Λίβνι και ο εξ αριστερών τού Γ. Παπανδρέου παρακαθήμενος στη Σοσιαλιστική Διεθνή, Υπουργός Άμυνας του Ισραήλ Εχούντ Μπάρακ, αντίθετα, τυγχάνουν επίσημης αναγνώρισης και θωπειών.

Αν ο πόλεμος είναι κάκιστο πράγμα, η σφαγή τι είναι; Στη Γάζα δεν έγινε πόλεμος. Τα F16 και τα Απάτσι σκόρπιζαν τις βόμβες σαν στραγάλια σε πυκνοκατοικημένες περιοχές, ενώ τα τανκς ολοκλήρωναν τη σφαγή χτυπώντας αγρότες, μηχανάκια και σακαράκες στην περιφέρεια των πόλεων.

Την ώρα που έπεφταν οι βόμβες η ζωή συνεχιζόταν κανονικά. Οι μαγαζάτορες στέκονταν στα “μαγαζιά” τους, οι “λαϊκές αγορές” των τριών – τεσσάρων πάγκων περίμεναν τους πελάτες τους. Η κυκλοφορία με τα κάρα και τις σακαράκες συνεχιζόταν κανονικά. Πού να πήγαιναν άραγε; Καταφύγια δεν υπάρχουν για να πάνε, συγκεκριμένοι στρατιωτικοί στόχοι δεν καταγράφονται για να τους αποφύγουν. Κι εμείς, που πήγαμε εκεί, την ίδια συμπεριφορά δείχναμε. Αν έπεφτε η μπόμπα πάνω μας, θα ήταν “γραφτό” μας.

Τα παιδιά με το αβέβαιο μέλλον θέλουν να καταγράψουν την παρουσία τους στη γη
Στα παιδιά, πολύ περισσότερο από τους μεγάλους, έβλεπες την απαξίωση του τρόμου. Στη Ράφα, μόλις κατεβήκαμε από το ασθενοφόρο -το πιο ασφαλές μέσο- που μας μετέφερε από την Χαν Γιούνις, πλησίασα μερικά παιδιά που έπαιζαν σε μια αυλή με ένα ξεφούσκωτο τόπι. “Μίστερ, μίστερ, φώτο”, μου φώναξαν. Εστίασα και αυτά σπρώχνονταν για να απαθανατιστούν. Ξαφνικά, μια βόμβα πέφτει στα 500 μέτρα πιο πέρα. Σείστηκε συθέμελα η γη και τεράστιος μαύρος καπνός σηκώθηκε στον ουρανό. Αμήχανος, έστρεψα τη μηχανή μου στον καπνό, αλλά η φωτογραφία κουνήθηκε, γιατί τα πιτσιρίκια με τράβηξαν από το μανίκι φωνάζοντας “ε, μίστερ, φώτο”.

Τι είναι, άραγε, αυτό που τα έκανε με τόση μανία να επιζητούν τη φωτογράφιση, χωρίς καν να ζητούν τις φωτογραφίες τους, που θα τις πάρει μαζί του ο ξένος; Αργότερα, στην επιστροφή, πιο ήρεμος, σκέφτηκα ότι ήταν μια εσωτερική τους ανάγκη να καταγράψουν την παρουσία τους στη γη, γιατί οι πιθανότητες, όπως φαίνεται και από τις στατιστικές, να μην ζουν την άλλη μέρα είναι μεγάλες.

Το ζουν και το νιώθουν από τα χαμένα ξαδέλφια τους, τα γειτονόπουλά τους, τους συμμαθητές τους. Έλεγα αυτή την αυθαίρετη και ίσως απλοϊκή εξήγηση σε μια φίλη μου ψυχαναλύτρια, που είχε περάσει μια μεγάλη περιπέτεια με καρκίνο. Έχεις δίκιο, είπε, θέλουμε να κρατήσουμε το παρόν…

Τι να κάνουμε τώρα γι’ αυτούς τους ανθρώπους, γι΄ αυτά τα παιδιά που πολύ σύντομα, όσα επιζήσουν, μπροστά στο σκοτεινό μέλλον τους, θα ζωστούν με εκρηκτικά σκορπώντας τον θάνατο; Να ενημερώσουμε τον κόσμο, να εντείνουμε τις διαδηλώσεις, πιέζοντας τις κυβερνήσεις και τα κόμματα να καταγγείλουν την αγορά τεχνογνωσίας από Ισραήλ μυστικών υπηρεσιών και χημικών για τις διαδηλώσεις, να σταματήσουν τα λιμάνια μας να γίνονται διαμετακομιστικά κέντρα όπλων. Να υπονομεύσουμε την προνομιακή σχέση Ε.Ε. και Ισραήλ.

Δεν είναι βαριά τα καθήκοντά μας αυτά. Θα προσφέρουν, όμως, πολλά στον αγώνα για ειρήνη και προκοπή στην περιοχή. Τα θέλουν, άλλωστε, και τα ισραηλινά αντιπολεμικά κινήματα και η αριστερά τους. 

[Best_Wordpress_Gallery id=”6″ gal_title=”Γάζα”]

Στους δρόμους βγήκε το πρεκαριάτο*

Του Μάκη Μπαλαούρα

Οι άνεργοι, οι φτωχοί και οι απασχολήσιμοι (όρος που καθιερώθηκε από τον Σημίτη), δηλαδή οι άνθρωποι που δουλεύουν με το μπλοκάκι, με καθεστώς stage –απόκτηση εμπειρίας– του ΟΑΕΔ για λιγότερο από 1 χρόνο και χωρίς ασφάλιση, οι μερικώς απασχολούμενοι και οι ενοικιαζόμενοι, με άλλα λόγια οι εργαζόμενοι με ελαστικές σχέσεις εργασίας, συμπεριλαμβάνονται στο πρεκαριάτο.
Τις προάλλες ανακοινώθηκαν από την Εθνική Στατιστική Υπηρεσία τα αποτελεσματα της τριμηνιαίας έρευνας Εργατικού Δυναμικού που έγινε στα νοικοκυριά μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2008. Είναι γνωστά τα μεθοδολογικά προβλήματα της έρευνας, που έχουν μεγάλη πολιτική και κοινωνική σημασία. Αναφέρουμε ενδεικτικά δύο από αυτά. Πρώτον, δεν υπολογίζονται στους άνεργους τα άτομα που εργάστηκαν εντελώς περιστασιακά έστω και μια ώρα κατά την εβδομάδα που έγινε η έρευνα. Δεύτερον, δεν περιλαμβάνονται στους άνεργους τα άτομα που λόγω πιθανής απογοήτευσης δεν προέβησαν σε πολύ συγκεκριμένες ενέργειες εξεύρεσης εργασίας κατά την εβδομάδα της έρευνας. Τα άτομα αυτά θεωρούνται από την έρευνα ως μη οικονομικά ενεργά και όχι ως άνεργα. Παρά ταύτα, η παρουσίαση, έστω και αυτών, των στοιχείων από την ΕΣΥΕ μας δείχνει περίτρανα το τι συμβαίνει σήμερα στην ελληνική κοινωνία και κυρίως στους άνεργους νέους.

Νέοι και νέες άνεργοι

Σημειώνουμε ότι, οι γενικές εκτιμήσεις της ΕΣΥΕ, αφορούν την περίοδο πριν ξεσπάσει η οικονομική κρίση. Έτσι προβλέπει ότι το ποσοστό ανεργίας για το 2008 θα ανέλθει στο 7,6%, όμως οι νεότερες εκτιμήσεις της Κομισιόν ανεβάζουν το ποσοστό αυτό στο 9%.
Αν και οι προβλέψεις της Κομισιόν φαίνεται ότι θα είναι πολύ πίσω από την τελική καταγραφή έχει ενδιαφέρον να δούμε τι κρύβεται πίσω από τα (συντηρητικά) στοιχεία της ΕΣΥΕ. Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα αναλυτικά στοιχεία για το Σεπτέμβριο του 2008, τα οποία είναι επίσης συντηρητικά, στην ηλικία των νέων μεταξύ 15-24 ετών η ανεργία συνολικά ανέρχεται στο 24,3%, ενώ για τις γυναίκες εκτινάσσεται πάνω από 30%.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει η ανάλυση (με στοιχεία 2006) του ποσοστού ανεργίας των νέων κατά εκπαιδευτική βαθμίδα. Έτσι στους απόφοιτους της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης το συνολικό ποσοστό ανεργίας ανέρχεται στο 29%, ενώ για τις γυναίκες στο 31%. Για τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση τα ποσοστά ανέρχονται στο σύνολο στο 26,6% και για τις γυναίκες στο 37%. Εκεί όμως που τα (συντηρητικά) νούμερα χτυπούν κόκκινο είναι για τους απόφοιτους της πρωτοβάθμιας, όπου το συνολικό ποσοστό ανεργίας βρίσκεται στο 30,5%, αλλά οι μισές γυναίκες (46,1%) βρίσκονται σε καθεστώς – μάλλον μακράς– ανεργίας.

Η αποτίμηση των παραπάνω δραματικών στοιχείων, αφορούν μόνο τους άνεργους νέους.
Από την άλλη υπάρχουν εργαζόμενοι με επισφαλείς συνθήκες εργασίας (μερική απασχόληση, τηλεργασία) που αυξήθηκαν στο 5,6% το 2007 από το 5% που ήταν το 2006. Και εδώ οι γυναίκες κατέχουν τα σκήπτρα. Ενώ στους άνδρες το ποσοστό είναι 2,7%, στις γυναίκες εκτινάσσεται στο 10,1%. Σημειώνουμε, ότι τα 2/3 αυτών αμείβονται κάτω από 500 €.
Τέλος, σ’ αυτούς πρέπει να προστεθούν και οι φτωχοί νέοι έως 17 ετών που αυξήθηκαν από 20% το 2005 στο 23% το 2006. Έτσι εξηγείται η εξέγερση του πρεκαριάτου.

Πρεκάριοι και άλλοι, ίσον έκρηξη

Στα παραπάνω κοινωνιολογικά στοιχεία πρέπει να προστεθούν και πολιτικά, όπως η κρατική καταστολή και ο αυταρχισμός, η απαξίωση της πολιτικής και των συνδικάτων, η ανυπαρξία του κοινωνικού κράτους στην Παιδεία και την Υγεία, οι προκλητικές ρεμούλες και τα σκάνδαλα, καθώς και η περιβαλλοντική κρίση. Είναι προφανές ότι η εξέγερση είναι διαταξική. Είδαμε για πρώτη φορά να καταγράφεται μαζί με τους μαθητές των βορείων προαστίων, η έντονη παρουσία μαθητών από υποβαθμισμένες περιοχές του Πειραιά και των Δήμων γύρω απ’ αυτόν, καθώς και από τη Δυτική Αττική.
Ένα δεύτερο συμπέρασμα είναι ότι, επειδή τα προβλήματα της ανασφάλειας απαντώνται σ’ όλη την Ευρώπη, έχουν δίκιο οι ευρωπαίοι ηγέτες, όπως εκδηλώθηκε με ένταση στην πρόσφατη σύνοδο κορυφής της ΕΕ, να φοβούνται ένα εξεγερτικό ντόμινο από τους πρεκάριους και τους άλλους νέους.
Το τρίτο συμπέρασμα –το οποίο αποτυπώνεται και στις δημοσκοπήσεις– είναι ότι η ελληνική κοινή γνώμη δεν μπορεί παρά να δείχνει συμπάθεια, προς τους εξεγερμένους νέους. Το αβέβαιο μέλλον τους, στο κάτω κάτω, αυτοί το διαμόρφωσαν. Είναι η πρώτη φορά στην ιστορία που η γενιά που κυριαρχεί παραδίνει στην επόμενη χειρότερους όρους ζωής. Και αυτό αν δεν το αντιλαμβάνεται η παλιά γενιά, το αντιλαμβάνεται η νέα. Γι΄ αυτό και θέσεις ορισμένων κομμάτων βρίσκουν μικρή απήχηση, όχι μόνο στην κοινωνία αλλά και στους ψηφοφόρους τους. Σύμφωνα με δημοσκοπήσεις που δημοσιεύθηκαν, μόνο το 24% των ψηφοφόρων του ΚΚΕ συμφωνούν με τη στάση του απέναντι στις πρόσφατες κινητοποιήσεις. Το κοινωνικό και πολιτικό μείγμα για την Ελλάδα και την Ευρώπη αποκτά εξαιρετικά εύφλεκτα και μάλλον μόνιμα εκρηκτικά χαρακτηριστικά, ιστορικής σημασίας προφανώς.

* Νέος κοινωνιολογικός και πολιτικός όρος που αρχίζει να καθιερώνεται. Πρώτη φορά το συνάντησα στο μαρξιστικό περιοδικό “Eurotopia”, που κυκλοφορούσε και στα ελληνικά ως ένθετο στις εφημερίδες “Αυγή” και “Εποχή”. Το πρώτο συνθετικό του «πρεκαριάτου» προέρχεται από την αγγλική λέξη precarity, που σημαίνει κατάσταση αβέβαια, κατάσταση ανασφαλής, ενώ το δεύτερο συστατικό από το προλεταριάτο.
*Ελευθεροτυπία της 23-12-2008

Ένα απλό καπρίτσιο της μοίρας* Οι υπουργοί νόμιζαν ότι είχαν να κάνουν με εξωραϊστικό σύλλογο

Του Γρηγόρη Νικολόπουλου στο «ΤΟ ΒΗΜΑ»

Στα είκοσι χρόνια που ασχολούμαι με το οικονομικό ρεπορτάζ οι υπάλληλοι της Τράπεζας της Ελλάδος ήταν πάντα «υπεράνω υποψίας». Ακόμη και στην αλλαγή του νομίσματος από τη δραχμή στο ευρώ οι υπάλληλοι αυτοί έβγαλαν τη χώρα ασπροπρόσωπη. Τι τους έπιασε ξαφνικά και κατέλαβαν το μηχανογραφικό κέντρο της τράπεζας διακόπτοντας τις τραπεζικές συναλλαγές και τη λειτουργία του Χρηματιστηρίου επί τρεις ημέρες, προκαλώντας σημαντικό πρόβλημα στην οικονομία και πλήττοντας την εικόνα της χώρας στους διεθνείς οικονομικούς κύκλους; Προσπαθούσα να απαντήσω σε αυτό το ερώτημα όταν συνειδητοποίησα τον τίτλο του τραγουδιού που άκουγα εκείνη τη στιγμή: «Α Simple Twist of Fate» του Ντίλαν. Και συνειδητοποίησα ότι αυτό ακριβώς συνέβη και στη συγκεκριμένη περίπτωση. Ένα απλό καπρίτσιο της μοίρας.

Η μοίρα κανόνισε ένα ραντεβού του αλαζόνα πρωθυπουργού Κ. Καραμανλή με τον ισχυρό συνδικαλιστή της Τράπεζας της Ελλάδος Μάκη Μπαλαούρα και τον άβουλο διοικητή Ν. Γκαργκάνα.

{σύνθημα ΠατησίωνΧαλκοκονδύλη τις ημέρεςς τη μεγάλης απεργίας της ΤτΕ}

Οι υπάλληλοι της κεντρικής τράπεζας ζητούσαν επί μήνες να συναντηθούν με την υπουργό Κοινωνικής Ασφάλισης κυρία Φάνη Πετραλιά για να διατυπώσουν τις αντιρρήσεις τους σχετικά με το Ασφαλιστικό. Η υπουργός δεν τους συνάντησε, η κυβέρνηση τους αγνόησε. Οι υπάλληλοι κήρυξαν απεργία, κατέλαβαν το μηχανογραφικό κέντρο και διέκοψαν όλες τις συναλλαγές. Η αντίδρασή τους μας φάνηκε υπερβολική. Ειδικά στους οικονομικούς συντάκτες, στους τραπεζίτες, στους χρηματιστές και στους επιχειρηματίες.
Ωστόσο η άποψη του κ. Μπαλαούρα, όπως την εξέφρασε σε συνέντευξή του στα «Νέα», είναι διαφορετική.

• «Το Χρηματιστήριο το έκλεισε η αδιαλλαξία του κ. Αλογοσκούφη».
• «Οι τράπεζες θα πατήσουν λίγο φρένο στην κερδοφορία τους».
• Θεωρεί ότι μόνο το Χρηματιστήριο «πόνεσε» την κυβέρνηση. «Δεν ακούσαμε ούτε μια έκφραση λύπης για τους συνταξιούχους και τους δημοσίους υπαλλήλους που θα ταλαιπωρηθούν για να πληρωθούν». Σε όσους τον κατηγορούν ότι έβλαψε την εικόνα της χώρας, λέει:
• «Την εικόνα της χώρας έβλαψαν τα δομημένα ομόλογα, το στημένο παιχνίδι του Χρηματιστηρίου, οι κουμπάροι και τα DVD».
• Και, τέλος, ο κ. Μπαλαούρας απαντώντας στο ερώτημα αν έλαβαν υπόψη τις επιπτώσεις της απεργίας, απαντά:
• «Ασφαλώς, γι’ αυτό είχαμε προειδοποιήσει την κυβέρνηση. Οι υπουργοί νόμιζαν ότι είχαν να κάνουν με εξωραϊστικό σύλλογο».

Και εδώ ακριβώς βρίσκεται το «καπρίτσιο της μοίρας».

Ο κ. Μπαλαούρας δεν είναι ένας τυχαίος συνδικαλιστής. Η φωτογραφία του με σπασμένο το κεφάλι από τους βασανισμούς της ΕΣΑ επί χούντας, όταν ήταν φοιτητής της ΑΣΟΕΕ, είχε γίνει εξώφυλλο περιοδικών. Ήταν στέλεχος του ΚΚΕ Εσωτερικού και παραμένει αριστερός – στ’ αλήθεια, όχι όπως άλλοι συνάδελφοί του συνδικαλιστές, ή κορυφαία στελέχη των διοικήσεων των τραπεζών σήμερα.

Ο κ. Μπαλαούρας λοιπόν και οι συνάδελφοί του απεργοί θέλησαν να συναντηθούν με την κυβέρνηση, η οποία αρνήθηκε να τους συναντήσει, θεωρώντας ότι, όπως συνηθίζει, θα κάνει αυτό που θέλει χωρίς να ρωτήσει κανέναν. Συνηθισμένη από άλλους συνδικαλιστές, οι οποίοι είτε ανήκουν στη Ρηγίλλης είτε ελέγχονται και εξαγοράζονται, θεώρησε ότι έτσι και οι εργαζόμενοι στην Τράπεζα της Ελλάδος θα κάνουν μια απεργία για τα μάτια του κόσμου. Δεν υπολόγισε σωστά η κυβέρνηση. Εξάλλου και ο άβουλος διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος κ. Γκαργκάνας υπολόγισε σωστά. Και έτσι φτάσαμε στην πλήρη διακοπή των συναλλαγών και τελικά στην απόφαση του δικαστηρίου να κηρύξει παράνομη και καταχρηστική την απεργία των υπαλλήλων της Τράπεζας και να τους ξαναστείλει στη δουλειά τους. Τα πράγματα όμως, έστω και με αυτόν τον ακραίο τρόπο, μπήκαν στη θέση τους. Στην περίπτωση της Τράπεζας της Ελλάδος αποδείχτηκε ότι οι συνδικαλιστές είναι συνδικαλιστές και όχι εξωραϊστικός σύλλογος, ότι ο διοικητής πρέπει να είναι ισχυρή προσωπικότητα και ότι η κυβέρνηση είναι αλαζονική και δεν μπορεί να χειριστεί μια απλή υπόθεση.

Αν είχε δεχτεί να ακούσει τα αιτήματα των συνδικαλιστών τίποτε δεν θα είχε συμβεί.
Πηγή: https://www.tovima.gr/2008/11/25/finance/ena-aplo-kapritsio-tis-moiras-2/

Τα παιδιά των παιδιών του Πολυτεχνείου* (Όλγα Μπαλαούρα)

Της Παναγιώτα Μπίτσικα:
«Σήμερα στο «Βήμα» οι δύο γενιές συναντώνται και μιλούν για το τότε, το τώρα και το αύριο. Εξι άνθρωποι. Τρεις τότε νεαροί εξεγερμένοι και σημερινοί 50άρηδες απέναντι σε τρεις νέους του 2003, φυσικά γεννήματά τους: Αλκης Παπαδήμας – Μάκης Μπαλαούρας – Τάκης Κοντογιάννης απέναντι στα παιδιά τους Μαρίνα Παπαδήμα – Ολγα Μπαλαούρα – Δημήτρη Κοντογιάννη.»

Όλγα Μπαλαούρα και Μάκης Μπαλαούρας

ΟΛΓΑ ΜΠΑΛΑΟΥΡΑ » N’ αλλάξουμε τον κόσμο γυρίζοντάς τον ανάποδα»

Μια τούφα μαλλιών μέσα σ’ ένα κιτρινισμένο από τον καιρό φάκελο ήταν για την, 22χρονη σήμερα, η αρχή για να ξεδιαλύνει όσα καταλάβαινε στο περίπου από τις παρέες του μπαμπά και της μαμάς, όταν συζητούσαν για τις μέρες της χούντας. Μαζί και ένα εξώφυλλο του περιοδικού «Επίκαιρα», το 1973, που έπεσε τυχαία στα χέρια της. Έτσι ξεκαθάρισε «ζουμάροντας» το πρόσωπο του πατέρα της, του Μάκη Μπαλαούρα, ότι κατείχε κεντρική θέση στο τοπίο της αντίστασης κατά της δικτατορίας.

«Ήμουν στο Δημοτικό. Τον ρώτησα με τα μαλλιά στο χέρι: «Τι είναι; » Ανατρίχιασα. Μου περιέγραψε με απίστευτη χαλαρότητα και σεμνότητα πως του τα ξερίζωσαν στην Ασφάλεια. Έσκυψε τα μάζεψε… «Εντάξει, δεν ήταν τίποτα σπουδαίο. Άλλοι έχουν μείνει «φυτά» από τα βασανιστήρια». Τέτοια έλεγε. Ο πατέρας μου φυλακίστηκε στην ίδια ηλικία που είμαι εγώ τώρα…».

Φοιτήτρια στο 4ο έτος της Αρχιτεκτονικής στην Ξάνθη, η Όλγα συνδικαλίζεται στο πανεπιστήμιο, είναι μέλος φοιτητικής παράταξης, μετέχει σε πρωτοβουλίες για τα πολιτικά και κοινωνικά δικαιώματα, αλλά έχει ενεργό δράση και στο κίνημα κατά της καπιταλιστικής παγκοσμιοποίησης. Κάνει πλάκα λέγοντας ότι παιδί δεν έμαθε να ζωγραφίζει πάνω σε χαρτί αλλά σε πανό!

«Μεγάλωσα στο υπόγειο των γραφείων του KKE Εσωτερικού στη Νέα Σμύρνη, όπου η μαμά μου ήταν γραμματέας της τοπικής οργάνωσης. Μπέιμπι σίτινγκ μού ‘καναν οι αντάρτες».

Οι γονείς την έπαιρναν μαζί τους στις πορείες, ώσπου μαθήτρια πια στο Γυμνάσιο και στο Λύκειο έτρεχε μόνη της σε αυτές, ενώ σήμερα στο φοιτητικό αμφιθέατρο και στους δρόμους διαδηλώνει με το σύνθημα από τον Γκαλεάνο: «Ναι, να αλλάξουμε τον κόσμο, γυρίζοντάς τον ανάποδα».

Πρόσφατα ο πατέρας της, Μάκης Μπαλαούρας, τής έδωσε να διαβάσει τη λεγόμενη «Μελέτη των 12 της ΑΣΟΕΕ» του 1973. Ήταν ένας τρόπος να της πει ότι μια και μετέχει στα κοινά στο πανεπιστήμιο, καλό θα ήταν να προβάλλουν διεκδικητικά όσα τους αφορούν άμεσα, τα καθημερινά προβλήματα των φοιτητών. «Και εμείς με συγκεκριμένα ζητήματα που βάλαμε», της θύμισε ο Μάκης Μπαλαούρας, «συσπειρώσαμε τους φοιτητές πριν από 30 χρόνια». Ως φοιτητής της ΑΣΟΕΕ ο Μάκης Μπαλαούρας συνελήφθη στις 13 Φεβρουαρίου, στην πρώτη κατάληψη-συγκέντρωση του Πολυτεχνείου. Ήταν ο μοναδικός Έλληνας που κατά τη διάρκεια της δικτατορίας εμφανίστηκε δημοσίως – στο δικαστήριο – με εμφανή τα σημάδια των βασανιστηρίων. «H χούντα προφανώς ήθελε να τρομοκρατήσει τους φοιτητές» λέει. Τότε, κυκλοφόρησαν και τα «Επίκαιρα» έχοντας φωτογραφία στο εξώφυλλο το άγρια χτυπημένο πρόσωπό του.

H Όλγα Μπαλαούρα συγκινείται όταν πηγαίνει στο Πολυτεχνείο. Και πηγαίνει κάθε χρόνο. Μόνο που θα ήθελε η γιορτή να μη θυμίζει «εργολαβία» των παρατάξεων, που «τρώγονται» ποια θα πάρει τις μικροφωνικές…

Κάνει κριτική στη γενιά του Πολυτεχνείου: «Βγήκαν με τα φωτοστέφανα στη Μεταπολίτευση και το φως που παρήγαγαν ήταν σαν νέον, αφήνοντας μετά να σβήσει η φλόγα που έδειχνε ότι θα έφερναν κάτι καινούργιο».

Ο ίδιος ο Μάκης Μπαλαούρας, οικονομολόγος και συνδικαλιστής της ΟΤΟΕ σήμερα, καταλαβαίνει τα παιδιά που λένε: «Τι κάνατε μετά; Φανήκατε λίγοι». Και παραδέχεται: «Είτε μπλεχτήκαμε στην καθημερινότητα και μπήκαμε στο καβούκι μας είτε παραγοντίσαμε είτε υποταχθήκαμε στα κομματικά γρανάζια, και ξεκόψαμε από την κοινωνία. Και δημιουργήθηκε κάτι που δεν έχει σχέση με όσα θέλαμε παλεύοντας τότε, όπως το να μην υπάρχει φτώχεια, να υπάρξει ποιότητα ζωής».

H Όλγα πιστεύει ότι το Πολυτεχνείο ήταν η αρχή για μια διαφοροποίηση και έχει νόημα να αναδειχθεί το περιεχόμενό του σήμερα που «παγκοσμιοποιείται ο κομφορμισμός, που έρχονται υπό άλλους μανδύες αυταρχικές αντιλήψεις, που πλήττεται ο σεβασμός στη διαφορετικότητα και σε όσα είναι «εκτός γραμμής», που το πανεπιστημιακό άσυλο σιγά σιγά καταργείται, που χτυπιέται το δημόσιο πανεπιστήμιο».
Πηγή: https://www.tovima.gr/2008/11/24/archive/ta-paidia-twn-paidiwn-toy-polytexneioy/